Skip to main content

Sütteki mastitise karşı bir savunma aracı olarak beslenme

Besin takviyesi yoluyla bağışıklık fonksiyonunu etkileme potansiyeli, özellikle antibiyotik kullanımını azaltma, tıbbi ve hayvan sağlığında kullanılan anti mikrobiyallere karşı direnç gelişimini en aza indirme isteği nedeniyle ilgi kazanmıştır.

Bir ineğin mineral gereksinimleri, yaş, gebelik evresi ve laktasyon evresi gibi çeşitli faktörlerden etkilenir. Şekil 1., optimum bağışıklık tepkisi için bazı besinler bakımından, gereksinimin, büyüme ve üreme gereksiniminden daha büyük olduğunu göstermektedir. Sığırlar, yeterli büyüme ve üreme performansı için yeterli mineral alımına sahip olabilir ancak optimal bağışıklık performansına sahip olmayabilir. Klinik eksiklik belirtileri belirgin hale geldiğinde, bağışıklık, büyüme ve doğurganlık zaten tehlikeye girmiştir.

Şekil 1. Vitamin ve iz mineral fonksiyonu (Wiske, 1992, Texas A&M University, Veterinerlik Besi Sığırı Kursu).

Mastitis, süt endüstrisinde maliyetli bir hastalıktır ve ortaya çıkması, ineklerin hastalığa karşı direncini veya bağışıklık durumunu belirtmek için kullanılabilir. Besin takviyesi, mastitis insidans oranlarında azalmaya yardımcı olabilecek bir araçtır, ancak iyi yönetim uygulamaları da izlenmelidir. Bu tür uygulamalara örnek olarak sağım öncesi ve sonrası meme ucu daldırma, kuru dönem tedavisi ve ineklere temiz, kuru bir ortam sağlanması dahildir.

200.000 hücre/ml somatik hücre sayısı (SHS) ile bile, sürüdeki ineklerin memelerinin %6'sının enfekte olması muhtemeldir.

Bu SHS seviyesi, tipik bir sürüde ikinci ve daha ileri laktasyondaki inekler için üretim periyodu boyunca yaklaşık 181 kg süt kaybına neden olur. Düşük SHS'na sahip çiftlikler genellikle uygun yönetim uygulamalarını takip eder ve ek besinler bu uygulamaları tamamlar. Süt endüstrisindeki mevcut ekonomik eğilimler ile üreticinin süt üretiminin her alanında verimliliği sağlaması gerekmektedir. Mastitisin kontrolü, genel kârlılığa katkıda bulunan alanlardan yalnızca biridir.

Üreme performansı, günlük süt üretimini, mevcut ikame sayısını ve sürü içindeki seçici sürüden çıkarma fırsatlarını belirler. Süt ineklerinin infertilitesini etkileyen birçok faktör vardır ve iz mineral takviyesinin yeterliliği bunlardan biridir.

İz minerallerin rolü

Selenyum ve E vitamini vücudun enfeksiyondan korunmasında kritik bir role sahiptir. E vitamini, hücre zarının serbest radikallerin oksidatif hasarından korunmasında önemlidir ve selenyum, glutatyon peroksidazın bir bileşenidir.

Glutatyon peroksidaz, hücre içindeki serbest radikallerin iç oksidatif hasarını sınırlayan bir enzimdir. Bu besinlerin eksiklikleri, yutulan bakterileri yok etmek ve mastitis insidansını ve şiddetini azaltmak için gerekli olan meme bezindeki hücrenin fagositik kabiliyetini azaltabilir.

Bakır ve bileşikleri, enfeksiyonları ve hastalıkları azaltmada rol oynadığı bağışıklık sisteminde önemli bir role sahiptir. Bakır eksiklikleri ayrıca plasentanın atılamaması, embriyonik ölüm ve düşük gebelik oranları ile ilişkilendirilmiştir. Yetersiz bakır (Cu) durumu, buzağılamada enfeksiyon insidansının artması, enfeksiyonların ciddiyetinin artması ve Cu açısından yeterli sığırlarda görülenden daha yüksek SHS ile ilişkili olabilir.

Bakır, ayrıca aerobik solunum sırasında elektron taşınması için gerekli olan sitokrom oksidaz; güçlü kemik ve bağ dokuları için lisil oksidaz; hemoglobin sentezi için gerekli olan seruloplazmin ve hücreleri oksijen metabolitlerinin toksik etkilerinden koruyan süperoksit dismutaz gibi enzimlerin bir bileşenidir.

Mangan, karbonhidratların, yağların, proteinlerin ve nükleik asitlerin metabolizmasındaki enzimler için bir kofaktördür. Normal beyin fonksiyonu için gereklidir ve uygun bağışıklık fonksiyonu ve yara iyileşmesi için önemlidir. Mangan kollajen oluşumunda, kemik büyümesinde, üre oluşumunda, yağ asidi sentezinde, kolesterol sentezinde ve protein sindiriminde rol oynar.

Çinko, süperoksit dismutazın temel bir unsuru olarak bağışıklığın ayrılmaz bir parçasıdır. Karbonhidratların, proteinlerin, lipidlerin ve nükleik asitlerin metabolizmasını etkileyen diğer enzim sistemlerinde de önemlidir. Çinko, yara iyileşmesinde, epitel doku onarımında ve hücresel bütünlüğün korunmasında esastır.

Meme kanalının içini kaplayan ve patojenlere karşı fiziksel ve kimyasal bir bariyer görevi görerek memeye giren patojenlere karşı korunmaya yardımcı olan madde olan keratin, oluşumu için çinkoya ihtiyaç duyar. Çinko eksiklikleri cinsel olgunluğu geciktirir, fetal anormalliklere neden olabilir ve prostaglandin sentezini değiştirebilir.

Mineral kaynakları

Son on yılda, yemde sağlanan minerallerin şekli pek çok araştırmanın odak noktası olmuştur. Kirlilik ve hayvansal üretimle ilgili endişeler, organik bir ligandla şelatlı minerallerin gelişmesine yol açmıştır. Bu, onları hayvan ve bitki materyalinde bulunan minerallerin formuna benzer kılar ve inorganik mineral kaynaklarına (sülfatlar, oksitler ve selenit) kıyasla yemle verildiğinde daha iyi emilim ve kullanım sağlar.

Mineral proteinatlar (Bioplex iz mineralleri gibi) organik çinko, bakır, mangan ve kobalt kaynağı olarak geliştirilmiştir. Proteinli mineraller, tek amino asit şelatları ve kısa zincirli peptit şelatlarının bir karışımıdır. Bazı mineraller, elektrokimyasal özelliklerinden dolayı doğal olarak şelatlanamazlar. Böyle bir örnek selenyumdur. Selenyumun organik bir formunu üretmek için, onu maya fermantasyonu için bir substrat olarak tedarik etmek gerekir. Mineral, maya (Sel-Plex) içinde seleno-amino asitlere metabolize edilir.

Neden daha fazla inorganik mineral kaynağı ile takviye yapmıyorsunuz?

Düşük biyoyararlanımları nedeniyle, inorganik mineraller kullanılırken ilgili çevresel kaygılar da dahil olmak üzere çeşitli sorunlar ortaya çıkabilir. Çalışmalar, salmonella gibi bakteriler yüksek bakır ve çinko seviyelerine tolerans geliştirdiğinden, eser minerallerin aşırı takviyesinin domuz işletmelerinde antibiyotik direncini artırabileceğini göstermiştir. İnorganik mineraller çeşitli mineral ve vitamin etkileşimlerine sahip olabilir ve normal biyolojik süreçlere müdahale ederek antagonistler olarak hizmet edebilirler.

Organik mineral formları beslemenin faydaları

Hakemli bilimsel araştırmalar, yalnızca organik eser minerallerle takviye edildiğinde süt ineklerinde avantajlar göstermiştir. Kinal ve ark., inorganik kaynaklara (sülfat) kıyasla sadece proteinli mineral formları kullanıldığında laktasyonun ilk iki ayında daha fazla süt üretimi göstermiştir. Ek olarak, inorganik minerallerle desteklenmiş ineklere kıyasla organik minerallerle desteklenmiş ineklerde somatik hücre sayısı daha düşüktür.

Scaletti ve Harmon tarafından yürütülen araştırma, ineklere bakır sülfattan gelen bakır ile aynı miktarda bakır proteinat takviyesi yapıldığında, meme içi bir E. coli enfeksiyonuna yanıt olarak sütteki bakteri sayısının azaldığını ve süt üretiminin arttığını göstermiştir. Boland ve ark., süt ineği rasyonlarına organik minerallerin eklendiği üç deneme gerçekleştirdi. Kontrol rasyonları, organik mineral muameleleri ile benzer mineral konsantrasyonlarına sahipti, ancak mineral proteinatlar veya selenyumlu maya içermiyordu. Üç denemede organik minerallerle desteklenmiş inekler, kontrol grubuna kıyasla SHS’da sırasıyla %52, %45 ve %35 azalma gösterdi.

Mantık, en iyi sonuçların, tüm iz mineraller ineğe uygun seviyelerde verildiğinde elde edileceğini belirtir. Yerel koşullar genellikle hangi minerallerin daha sınırlayıcı olduğunu belirler ve bu nedenle özel bir vurgu gerektirir. Mastitisin azaltılması ve somatik hücre sayısının düşürülmesi, süt sığırlarının ekonomik faydalarına ve sağlık ve refahının artmasına neden olacaktır. Süt kalitesini iyileştirmeye yönelik bu beslenme yaklaşımları, sığırların patojenlere maruz kalmasını azaltan uygun mastitis yönetimi uygulamalarıyla birlikte uygulanmalıdır.

Özet

Süt ineği rasyonlarındaki iz mineraller, sağlığı ve performansı optimize etmek için önemlidir. Süt ineklerini mineral proteinatlar ve organik selenyum (Bioplex ve Sel-Plex) ile desteklemek meme sağlığını iyileştirmiştir.

Mastitisin azaltılması ve SHS’nın düşürülmesi, süt sığırlarının ekonomik faydaları ve iyileştirilmiş sağlık ve refahı ile sonuçlanacaktır.

Sığırların patojenlere maruz kalmasını azaltan uygun mastitis yönetimi uygulamalarıyla birlikte bağışıklık fonksiyonunu desteklemek ve mastiti azaltmak için beslenme yaklaşımları uygulanmalıdır.

Loading...